6 نوامبر 2023- یک تیم از محققان دانشگاه آلبرتا، گام جدیدی را برای بهبود فرآیند ایجاد سلولهای تولید کننده انسولین از سلولهای بنیادی خود بیمار توسعه دادهاند که چشمانداز درمان بدون تزریق انسولین را برای افراد مبتلا به دیابت نزدیکتر میکند.
محققان سلولهای بنیادی را از خون یک بیمار میگیرند و آنها را به صورت شیمیایی در زمان به عقب بر می گردانند، سپس دوباره در فرآیندی به نام «تمایز مستقیم» به جلو می برند تا در نهایت به سلولهای تولیدکننده ی انسولین تبدیل شوند.
در تحقیقی که در این ماه منتشر شد، محققان سلول های پیش ساز پانکراس را با یک داروی ضد تومور به نامAKT/P70 inhibitor AT7867 درمان کردند. آنها گزارش دادند که این روش سلول های پیش ساز را با نرخ 90 درصد به سلولهای تولید کننده ی انسولین تبدیل می کند، در مقایسه با روش های قبلی که تنها 60 درصد از سلولها به سلول های هدف تبدیل می شدند. سلولهای جدید کمتر احتمال دارد که کیستهای ناخواسته تولید کنند و در نیمی از زمان پیوند به موش، منجر به کنترل گلوکز بدون تزریق انسولین شدند. محققان بر این باورند که تلاش هایشان به زودی می تواند 5 تا 10 درصد از سلول هایی که به سلول های پانکراس تبدیل نمی شوند را از بین ببرد.
دکتر جیمز شاپیرو، رئیس تحقیقات جراحی پیوند و پزشکی بازساختی کانادا و رئیس پروتکل ادمونتون، گفت: ما به یک محلول سلولهای بنیادی نیاز داریم که منبع بالقوه نامحدودی از سلولها را فراهم کند. ما به راهی برای ساختن این سلولها نیاز داریم تا نتوانند توسط سیستم ایمنی بدن دیده و به عنوان سلول خارجی مورد تهاجم قرار گیرند.
محققان پیشنهاد کردند که این روش ایمنتر و مطمئنتر برای رشد سلولهای تولیدکننده انسولین از خون خود بیمار، میتواند در نهایت امکان پیوند بدون نیاز به داروهای ضد رد پیوند را فراهم کند. در حال حاضر، دریافتکنندگان سلولهای اهدایی(از اجساد) باید داروهای سرکوبگر ایمنی را تا آخر عمر مصرف کنند و ارائه ی این درمان به دلیل تعداد اندک اعضای اهدایی موجود، محدود است.
دکتر شاپیرو گفت: قبل از اینکه پیوند سلولهای جزایر مشتق شده از سلولهای بنیادی برای آزمایشهای انسانی آماده شود، باید مطالعات ایمنی و کارایی بیشتری انجام شود، با این حال ما از این پیشرفت هیجانزده هستیم.
او افزود: کاری که ما در اینجا میخواهیم انجام دهیم این است که به افق آینده نگاه کنیم و سعی کنیم تصور کنیم که مراقبت از دیابت در 15، 20، 30 سال آینده چگونه خواهد بود. فکر نمیکنم مردم دیگر انسولین تزریق کنند یا از پمپ و حسگر استفاده نمایند.
منبع:
https://www.sciencedaily.com/releases/2023/11/231106134753.htm